Land: Frankrijk
Regio: Bordeaux – rechteroever
Appellatie: AOC Saint-Émilion Grand Cru
Gemeente: Saint-Sulpice-de-Faleyrens
Wijnhuis: Château d’Arcole
Eigenaren: Véronique Barthe en Philippe Gardère
Wijnmaker/oenoloog: Philippe Gardère
Druiven: 70% Merlot, 30% Cabernet Sauvignon
Type: Rode stille wijn
Landbouw: biologische wijnbouw, officieel AB-gecertificeerd
Biodynamie: Demeter-gecertificeerd sinds 2012
Stijl: rijk, soepel, elegant en gestructureerd

De benaming Saint-Émilion Grand Cru is hier de appellatie. Ik voeg bewust geen afzonderlijke classificatie zoals Grand Cru Classé toe, omdat Château d’Arcole daarmee niet moet worden verward.

Wijngaarden

Château d’Arcole beschikt over 5 hectare wijngaard, geconcentreerd in één aaneengesloten perceel rondom het château. De aanplant bestaat uit circa 70% Merlot en 30% Cabernet Sauvignon.

De wijnstokken zijn volgens recente technische informatie gemiddeld 30 tot 35 jaar oud. De wijngaard ligt dicht bij de Dordogne, wat volgens de beschikbare domeininformatie in veel jaren helpt om waterstress te beperken.

Het wijngaardbeheer is gericht op beperkte opbrengsten en gezonde, luchtige druiventrossen. Daarvoor past men onder meer toe:

• ébourgeonnage – overtollige scheuten verwijderen;
• effeuillage – ontbladering;
• vendange en vert – groene oogst;
• lichte grondbewerking;
• begroeiing tussen de rijen.

Herbiciden en pesticiden worden volgens het château niet gebruikt. Alleen natuurlijke producten worden ingezet voor de bescherming van de wijngaard.

De domeinbronnen vermelden dat de wijngaard al sinds de jaren zestig biologisch wordt bewerkt. Biodynamische landbouw werd vanaf 2008 geïntroduceerd; Demeter-certificering volgde in 2012.

Terroir

Voor Château d’Arcole zelf wordt een bodem van zand en kiezelhoudende klei – sand and gravelly clay soils – bevestigd.

Bodem: zand en kiezelhoudende klei
Ligging: Saint-Sulpice-de-Faleyrens, nabij de Dordogne
Perceel: één aaneengesloten wijngaard rond het château

Herkomst, wijnhuis en geschiedenis

Château d’Arcole is al meer dan twee eeuwen verbonden met de familie Barthe.

De naam verwijst naar de Slag bij de Brug van Arcole in 1796, waarbij het leger van Napoleon tegenover Oostenrijkse troepen stond. Jean Barthe, een voorouder van de huidige eigenaars en soldaat van de Napoleontische Garde, nam deel aan deze veldslag.

Volgens de familiegeschiedenis ontving Jean Barthe enkele gouden munten van Napoleon nadat hij op dezelfde dag als Napoleon was getrouwd. Met dat geld kocht hij zijn eerste perceel wijnstokken in Bordeaux. Het wijngoed werd vervolgens gedurende meer dan twee eeuwen van generatie op generatie doorgegeven.

Het château wordt tegenwoordig geleid door Véronique Barthe en Philippe Gardère. Véronique verzorgt onder meer commercialisering, marketing en communicatie. Philippe Gardère is oenoloog en verantwoordelijk voor de wijngaard en de vinificatie. Het paar is tevens verbonden aan Château La Freynelle in Entre-Deux-Mers.

De huidige generatie vormt de zevende generatie binnen de familiegeschiedenis van Château d’Arcole.

Vinificatie en rijping

De kelder bevindt zich in een gerenoveerde 19e-eeuwse boerderij, waarin een moderne vinificatie- en rijpingsruimte is ingericht.

De vinificatie vindt plaats in kleine horizontale roterende roestvrijstalen tanks. De producent kiest bewust voor een langzame en zachte extractie van kleur en tannines. De tanks worden zeer voorzichtig bewogen om de schillen onder te dompelen en harde extractie te vermijden.

De vergisting start spontaan met inheemse gisten. Tijdens de vinificatie worden geen pompen gebruikt. Na de alcoholische vergisting wordt de wijn door zwaartekracht verder verplaatst.

De actuele technische informatie specificeert de élevage als volgt:

75% van de wijn: Franse eiken barriques
Daarvan: circa twee derde gebruikte vaten en één derde nieuwe vaten
25% van de wijn: roestvrij staal
Duur: 14–18 maanden, afhankelijk van de jaargang.

De wijn wordt uiteindelijk zonder klaring en zonder filtratie gebotteld. De oudere producentfiche vermeldt in ieder geval expliciet botteling zonder filtratie; de actuele importeursinformatie bevestigt zowel geen klaring als geen filtratie.

De productie bedraagt in een goed jaar ongeveer 25.000 flessen.

Serveeradvies

Serveertemperatuur: 16–18 °C. Deze temperatuur wordt door meerdere gespecialiseerde bronnen voor Château d’Arcole genoemd.

De producent vermeldt dat Château d’Arcole jong gewaardeerd kan worden vanwege zijn fruit, maar dankzij zijn stevige structuur ook enkele jaren in de kelder kan rijpen.

Voor jonge flessen kan vooraf beluchten of karafferen nuttig zijn; gespecialiseerde bronnen noemen ongeveer één uur. Omdat de producent zelf geen vaste karaffeertijd voorschrijft, presenteer ik dit niet als absolute producentinstructie.

Wijn-spijs

Caves Notre Dame documenteert bij de wijn expliciet geroosterde eend en entrecote à la bordelaise met eekhoorntjesbrood.

Beste combinatie

Entrecote à la bordelaise met eekhoorntjesbrood

Deze combinatie wordt rechtstreeks bij Château d’Arcole vermeld en is daarmee een van de best gedocumenteerde specifieke gerechten voor deze wijn.

Klassieke combinaties

• Geroosterde eend
• Gebraden lamsbout
• Rundvlees
• Gekonfijte eend
• Gerijpte harde kazen

De eerste combinatie is rechtstreeks bij Château d’Arcole gedocumenteerd; lam, rund, gekonfijte eend en gerijpte kazen worden door aanvullende Saint-Émilion-bronnen specifiek bij deze wijn vermeld.

Aanvullende combinaties

• Magret de canard met eekhoorntjesbrood
• Pigeontaart
• Côte de veau met eekhoorntjesbrood
• Lamproie à la bordelaise
• Comté
• Cantal

Karakter in drie woorden

Rijp • Zijdezacht • Complex